Još
Ostalo

Ukucajte željeni termin u pretragu i pritisnite ENTER

Rinolalija: Zašto moje dete govori kroz nos?

Da li ponekad teško razumete šta dete želi da kaže jer vam se čini kao da glasovi prolaze kroz nos? Unjkav, nazalan govor je razlog da se što pre obratite logopedu.

 Izvor: Foto: Profimedia

Rinolalija predstavlja poremećaj artikulacije kod izgovaranja svih glasova, koji imaju nazalan prizvuk. Razlikujemo dva tipa rinolalija: otvorene i zatvorene. Kod otvorene rinolalije (lat. rhinolalia apherta) uzrok je palatošiza (rascep) mekog nepca, dok kod zatvorene rinolalije (lat. rhinolalia clausa) uzrok je opstrukcija nosa (tumor, zapaljenjski proces u nosu).

Kako nastaje rinolalija?

Kod otvorene rinolalije poremećaj govora ogleda se u oticanju vazdušne struje u nos, a razlog tome je nedovoljan kontakt između mekog nepca i zadnjeg zida grla, tj. nemogućnost odvajanja grlene od nosnih šupljina. Zbog slobodnog prolaska vazduha kroz nos dolazi do nemogućnosti formiranja svih, ili pojedinih glasova, pa to nije samo rezonantni već i artikulacioni problem. Većina rascepa ima genetsku osnovu i javlja se pretežno u porodicama u kojima takve anomalije već postoje. Kada govorimo o poreklu ove anomalije, nju treba tražiti još u embrionalnom razvoju, odnosno prvim nedeljama posle začeća, dok je beba u stomaku. Koštano i meko tkivo na gornjim delovima usta nastaju u procesu koji počinje još u četvrtoj nedelji fetalnog razvoja. Sedma i osma nedelja fetalnog razvoja smatra se presudnom za formiranje orofacijalnih delova. Malformacije (pogrešno formirane strukture) kao što je palatošiza pripadaju tom ranom periodu (4 – 8 nedelja) embrionalnog razvitka, jer tada usled urođenih devijacija ne dolazi do srastanja orofacijalnih tkiva. Kod zatvorene rinolalije prisutna je neprohodnost nosnih hodnika, pa nos gubi svoju funkciju rezonatorske kutije. Do neprohodnosti može doći usled devijacije nosnog septuma, adenoidne vegetacije (treći krajnik), hronična zapušenost nosa, prisustvo tumorskih formacija različitog porekla, parcijalna atrezija (sužavanje) hoana...

Kako se uspostavlja dijagnoza rinolalije?

Dijagnoza rinolalije se postavlja na osnovu kliničke slike i lekarskog pregleda uz neophodne analize koje propisuje otorinolaringolog. Za dijagnozu rinolalije, potrebno je da lekar ustanovi postoji li anatomski ili funkcionalni problem. 

Šta možete da primetite u govoru?

Kod većine dece sa rinolalijom oštećena je artikulacija, odnosno izgovor glasova (npr. glasovi m, n, nj mogu da zvuče kao b, d, dj).
Najmanje su oštećeni vokali (a,e, i, o, u), zatim nazali (m, n, nj), pa laterali (l, lj), potom plozivi (p, t, k, b, d, g), frikativi (ili strujni glasovi: z, s, ž, š, f, h), a najviše afrikati (đ, ć, dž, č, c). Iz tog razloga, govor dece se jako teško razume.

Artikulacioni problemi, kod ovakvog poremećaja, nastaju iz više razloga:
1. neadekvatan vazdušni pritisak u usnoj duplji
2. deformiteti gornje vilice, zagriza i zuba
3. dispraksične funkcionalne smetnje jezika
4. način govora (spor govor)
5. gubitak sluha
6. slušna percepcija
7. problem osnovnog glasa
8. problemi savladavanja čitanja i pisanja.


Problemi sa artikulacijom dalje usporavaju razvoj analize i sinteze reči (primer analize: reč "bata" se sastoji od glasova "b"-"a"-"t"-"a"; primer sinteze: glasovi "b"-"a"-"t"-"a" vezani daju reč "bata"). Nepoznavanje strukture reči (odnosno nemogućnost da se one razlože i sastave) ukazuje na neizgrađen unutrašnji govor. Ovakav motorni sistem blokira i razvoj slušne percepcije, odnosno načun na koji čujemo glasove. Motorni (putevi produkcije) i auditivni (slušni) putevi su međusobno tesno povezani.

Najnovije

Vesti

Porodica